Το 2016 ήταν μία πολύ καλή κι ενδιαφέρουσα χρονιά από πλευράς μουσικών κυκλοφοριών. Βέβαια, δεν ήταν καθόλου καλή χρονιά για πολλούς καλλιτέχνες που έχασαν τη ζωή τους. Αλλά αυτό είναι ένα θέμα που έχει αναπαραχθεί ήδη πολλές φορές. Δεν έχω καμία πρόθεση να το αναλύσω κι εγώ. Mπορείτε να διαβάσετε αναλυτικά ποιες θεωρούνται ως τις πιο “σημαντικές”, σε διάφορα άρθρα και αφιερώματα στο internet. Και μην μπούμε στην συζήτηση το “κατά πόσο ο θάνατος ενός καλλιτέχνη είναι πιο σοβαρός από τον θάνατο…”, γιατί δεν τελειώνει ποτέ αυτή η συζήτηση.
Προσωπικά έχω έναν απίστευτο ψυχαναγκασμό σε τέτοια θέματα. Θέλω πάντοτε και να τα βλέπω, αλλά και να τα παρουσιάζω με όσο το δυνατόν περισσότερες λεπτομέρειες. Δηλαδή να αναφέρω ότι μέσα στο 2016 άκουσα συνολικά γύρω στους 600 καινούριους δίσκους (για την ακρίβεια, το excel που έχω και καταγράφω λέει 595 αλλά δεν είμαι 100% σίγουρος για αυτό το νούμερο). Από αυτούς, τους περίπου 133 τους άκουσα αρκετά ώστε να μπορώ να τους βαθμολογήσω. Σίγουρα υπάρχουν κι άλλοι, αλλά μάλλον ξέχασα να τους βαθμολογήσω. Τώρα, το πως ξέχασα να τους βαθμολογήσω ενώ είμαι ψυχαναγκαστικός, είναι μία άλλη συζήτηση (ίσως για το μέλλον). Παρακάτω έχω μία λίστα με τους 21+1 καλύτερους δίσκους για το 2016, κατά την τελείως προσωπική μου άποψη (όπως πάντα).
21. Anthrax – For All Kings
Κάποτε θεωρούσα τους Anthrax ως τους «φτωχούς» συγγενείς του Αμερικάνικου thrash. Με αυτόν τον δίσκο αναθεώρησα, μιας και είχαν χρόνια να μας δώσουν μία τόσο ποιοτική δουλειά. Με αυτόν τον δίσκο ο πήχης επιστρέφει πίσω στη δεκαετία των ‘80s. Σε αυτόν τον δίσκο παρουσιάζουν 6 πολύ καλά τραγούδια σε ένα σύνολο 11 τραγουδιών, με τα υπόλοιπα 5 να είναι αξιοπρεπέστατα. Αν σκεφτούμε τι έχουν κυκλοφορήσει την περίοδο 1998 – 2011, ο φετινός δίσκος είναι ένα αριστούργημα
20. The Lumberjack Feedback – Blackened Visions
Το ντεμπούτο των Γάλλων είναι συγκλονιστικό. Doom metal with 2 drummers, για να προσθέσουν και την δική τους πρωτοτυπία, στον φανταστικό αυτό δίσκο τους. Το doom metal των The Lumberjack Feedback είναι γεμάτο από sludge αναφορές. Αυτό τους δίνει το «εργαλείο» που χρειάζονται για να καλύψουν το «κενό» που δημιουργείται από την απουσία φωνητικών.
19. Borknagar – Winter Thrice
Το πιο συνεπές και τίμιο Νορβηγικό blackmetal συγκρότημα, επέστρεψε φέτος με έναν καταπληκτικό δίσκο. Με συμμετοχές από τα πιο σημαντικά ονόματα (Brun, ICS Vortex, Vintersorg και φυσικά Kristoffer Rygg), με φανταστικές συνθέσεις που παίζουν ταυτόχρονα «μπάλα» το folk στοιχείο, η progressive αισθητική και η blackmetal βάση του σχήματος. Και με το σαρωτικό Terminus να κλείνει τον δίσκο και να μην αφήνει τίποτα όρθιο στο πέρασμά του.
18. Alcest – Kodama
Δεν είναι η πρώτη φορά που ακούμε ότι ένα συγκρότημα μπλέκει διάφορα είδη μουσικής, και έχει σαν βάση τη metal μουσική. Δεν είναι καν η «χιλιοστή». Αλλά ο τρόπος με τον οποίο μπλέκουν το blackmetal (περίπου) με το shoe-gaze συναίσθημα και μία ελαφριά pop αισθητική (κυρίως καταθλιπτική και «μινόρε») οι Alcest, τους κάνει σχεδόν μοναδικούς στο είδος τους. Βασικά, 2-3 ακόμα συγκροτήματα μπορώ να σκεφτώ που κινούνται στους ίδιους χώρους. Εντελώς συμπτωματικά (#not) είναι και αυτά από τη Γαλλία. Και ο φετινός δίσκος των Alcest είναι ο καλύτερος όλων (μέχρι τον επόμενο).
17. Opeth – Sorceress
Είμαι διχασμένος με τον καινούριο δίσκο των Opeth. Πραγματικά, διχασμένος. Γιατί ενώ τον θέλω μέσα σε αυτή τη λίστα, την θέση την παίρνει λόγω ονόματος στη φανέλα και σύγκρισης με ότι άλλο κυκλοφόρησε φέτος στον σχετικό χώρο του progressive rock/metal. Αλλιώς, αν έπρεπε να του δώσω κατάταξη σε σχέση με την υπόλοιπη δισκογραφία των Opeth, θα έπαιρνε από το “Pale Communion” την 12η και τελευταία θέση. Παραμένει όμως ένας καταπληκτικός δίσκος, σε αντικειμενικό επίπεδο. Ένας μέτριος όμως δίσκος για το σύνολο της δισκογραφίας των Opeth.
16. Periphery – Periphery III: Select Difficulty
Κατ’ αρχάς, να επισημάνω ότι πρόκειται για έναν δύσκολο και «αχώνευτο» δίσκο. 11 τραγούδια με συνολική διάρκεια πάνω από μία ώρα. Και μιλάμε για ένα συγκρότημα που ακροβατεί συνεχώς μεταξύ του progressive metal και του djent. Με τα σχετικά “core” ξεσπάσματα. Αλλά, αναγκαστικά, κάπου θα ελαφρύνει και λίγο το κλίμα. Κάπου θα προκύψει και ένα τραγούδι όπως το “Catch Fire”, που πολλοί κατηγόρησαν ως «υπερβολικά pop για τα δεδομένα τους». Λες και κινήθηκαν ποτέ στην σύντομη πορεία τους εκ του ασφαλούς οι Periphery, για να το κάνουν και τώρα.
15. Anciients – Voice Of The Void
Οι Anciients είναι απλά εντυπωσιακοί. Το λιγότερο εντυπωσιακοί. Μετά το ντεμπούτο τους, ο δεύτερος δίσκος τους είναι ακόμα καλύτερος. Και υπόψιν, ο πρώτος τους είχε προκαλέσει μεγάλη εντύπωση. Ο συνδυασμός των progressive metal στοιχείων τους (με ευθείες αναφορές στην σχολή των Mastodon) σε συνδυασμό με τα ακραία στοιχεία που παρουσιάζουν, και ειδικότερα τα brutal φωνητικά, κάνουν την διαφορά. Δεν είναι μόνο η συνύπαρξη όμως. Είναι η αντίθεση των φωνητικών μιας και τα καθαρά φωνητικά είναι «πεντακάθαρα» και τα brutal είναι αρκετά γεμάτα. Και φυσικά, riff after riff after riff after riff.
14. Alter Bridge – The Last Hero
Ένα μόνο πράγμα για αυτόν τον δίσκο: με αυτό το τραγούδι για έναρξη, ήταν σίγουρο ότι θα κερδίσει και τον πιο δύσκολο ακροατή. Ναι, ο Kennedy εκμεταλλεύεται την επιτυχία του ονόματός του ως τον τραγουδιστή της μπάντας του Slash, αλλά αυτό είναι απλά το μέσο για να μας σερβίρει το υλικό της μπάντας του. Και αν αναλογιστεί κανείς ότι ο Mark Tremonti ήταν κάποτε κιθαρίστας στους Creed, αντιλαμβανόμαστε το επίπεδο της ιδιαιτερότητας και της επιτυχίας αυτού του σχήματος.
13. 1000mods – Repeated Exposure To…
Να την πω την κακία μου; Θα την πω: αυτός είναι ο δίσκος που δεν έβγαλαν φέτος οι Planet Of Zeus. Τόσο απλά. Απλώς, ακούστε τον και φανταστείτε τον με τα φωνητικά του Παπανικολάου. Το γνώριμο ύφος των 1000mods, με ελαφρώς μειωμένο το doom στοιχείο (το Road To Burn ακόμα με «καίει»). Αλλά, πάνω από όλα, ποιοτικό και «εγκεφαλικό» stoner με κάποια (ελάχιστα) sludge ίχνη διάσπαρτα στον δίσκο.
12. The Slayerking – Sanatana Dharma
O Ευθύμης Καραδήμας χρησιμοποιεί ως καύσιμο όλα όσα έχει ζήσει όλα αυτά τα χρόνια μέσω των Nightfall, και όντας έμπειρος και άνετος, πιάνει το μπάσο του και παίζει απλό και παραδοσιακό psychedelic/doom metal. Όσο απλό μπορεί να είναι ένα ιδίωμα της metal με αυτές τις ονομασίες. Πάντως, είτε είναι είτε δεν είναι απλό, οι The Slayerking το κάνουν να φαίνεται εξαιρετικά απλό.
11. Universe217 – Change
Οι Universe217 είναι ένα ιδιαίτερο συγκρότημα, έτσι κι αλλιώς. Το ύφος τους είναι πολύ συγκεκριμένο. Δεν αντιγράφει και (κατά πάσα πιθανότητα) δεν αντιγράφεται. Σε αυτόν τον δίσκο έχουμε τη δεδομένη ποιότητα των συνθέσεων από τα 4 μέλη, σε συνδυασμό με μία φανταστική και εύστοχη παραγωγή που καταφέρνει να παίρνει τις ήδη πολύ φορτισμένες συνθέσεις, και να τις απογειώνει. Ειδικά στις 2 «στριγγλιές» της Τάνιας.
10. :Skull & Dawn: – Zombie Horses
Ένα ελληνικό συγκρότημα που παίζει americana με απίστευτη άνεση και φυσικότητα. Ο δίσκος «μυρίζει» 50’s. Με ότι συνεπάγεται αυτό. Πραγματικά, το επίθετο «φυσικός» είναι το πιο ταιριαστό για το συγκρότημα, για τις συνθέσεις, την παραγωγή, τον δίσκο. Για ότι έχει να κάνει με αυτό το συγκρότημα.
9. Neurosis – Fires Within Fires
Οι Neurosis έχουν επηρεάσει μία τεράστια γκάμα συγκροτημάτων. Τις ιδέες τους και τον ήχο τους έχουν μιμηθεί/αντιγράψει πλειάδα συγκροτημάτων. Υπάρχουν δεκάδες συγκροτήματα που έχουν εμπνευστεί από κάποιο τραγούδι τους ή δίσκο τους και έχουν ξεκινήσει να συνθέτουν. Οι ίδιοι έχουν απλωθεί ηχητικά σε χίλια δυο πράγματα, και παρόλα αυτά ποτέ δεν «χάθηκαν» στον κυκεώνα των ιδεών και επιρροών τους. Αντιθέτως, σχεδόν 30 χρόνια από την πρώτη τους δισκογραφική εμφάνιση, βγάζουν κάθε πιθανό φτιασίδι και καταθέτουν 5 συνθέσεις που απλά ψιθυρίζουν/λένε/δηλώνουν/φωνάζουν/ουρλιάζουν “Neurosis” από παντού.
8. Fates Warning – Theories Of Flight
They are back. As simple as that, and whatever that means.
7. Dream Theater – The Astonishing
Ένας περίεργος δίσκος. Το εγχείρημα που λέγεται «2πλός concept δίσκος» πέτυχε. Ο LaBrie έχει δώσει σχεδόν ρεσιτάλ ερμηνείας, τόσο σε επίπεδο φωνητικών ικανοτήτων (που όσο περνάνε τα χρόνια βελτιώνονται συνεχώς), όσο και σε επίπεδο θεατρικότητας. Ο Petrucci είναι καταπληκτικός, αλλά λίγο «ευνουχισμένος» με μόνο 2 solos σε όλον τον δίσκο. Ο Rudess έχει σχεδόν πάρει το συγκρότημα στις πλάτες του και κάνει φανταστική δουλειά. Ο Myung είναι ο κλασικός John Myung που ξέρουμε και αγαπάμε. Και στα drums; Καλά. Πολύ καλά. Εξαιρετικά. Αλλά όχι αρκετά.
6. Khemmis – Hunted
Και αυτοί, όπως και οι Anciients, έκαναν φοβερή δουλειά. Με βάση το doom, και την φυσική εξέλιξη του ήχου του που είναι το stoner metal, με πεντακάθαρα βασικά φωνητικά, και τα σχετικά brutal να εμφανίζονται σε δεδομένες στιγμές για το «κάτι παραπάνω», νιώθω ότι ακούω τα αδέρφια των Anciients από άλλη μάνα και άλλο πατέρα. Με μία μόνο διαφορά: το doom στοιχείο των Khemmis. Που τους βγαίνει αβίαστα, χωρίς να μπορεί να πει ο ακροατής «α, Sabbath». Ή, «α, Candlemass». Ή, «α, Trouble». Και με φανταστικές δισολίες.
5. Metallica – Hardwired…To Self-Destruct
Μετά από 8 χρόνια (μην κάνετε έτσι, δεν είναι και 10 ή 11) οι Metallica κυκλοφόρησαν καινούριο δίσκο. Και, ουσιαστικά, τα πήραν όλα παραμάζωμα. Για περίπου 20 μέρες όλος ο κόσμος ασχολιόνταν μαζί τους. Σε sites, σε περιοδικά, στα social media. Παντού και όλοι. Και αυτό που έχουν κάνει βασικά είναι να γράψουν 12 τραγούδια που να αρέσουν βασικά στους ίδιους, και στη συνέχεια να καλύπτουν σχεδόν όλους τους οπαδούς τους. Θέλεις το Χ στοιχείο; Το έχει. Θέλεις το Ψ; Το έχει. Θέλεις thrash χαμό «του σήμερα»; Το έχει. Θέλεις “alternative” καταστάσεις; Τις έχει. Ένας δίσκος που οι ίδιοι φαίνονται να ευχαριστιούνται (τουλάχιστον live) και όπου ευχαριστεί και την συντριπτική πλειοψηφία των ακροατών και οπαδών. Αν δεν είναι αυτό ο ορισμός του πετυχημένου δίσκου, τότε ποιος είναι;
4. Meshuggah – The Violent Sleep Of Reason
Κάθε δίσκος των Meshuggah είναι «χειρουργικά» μελετημένο χτύπημα στις αισθήσεις. Και όσο κι αν η συγκεκριμένη φράση φαίνεται «κλισέ» και μία «ψαγμένη» ατάκα, ο συγκεκριμένος δίσκος μέσα στο σύνολο του έργου των Meshuggah, την επιβεβαιώνει στο απόλυτο. Όλα τα βασικά στοιχεία των Meshuggah είναι εδώ. Τα πολλά, περίεργα, και συνεχώς εναλλασσόμενα μέτρα, με τις 8χορδες κιθάρες που «κοπανάνε» συνεχώς, με την φωνή του Kidman να συνεχίζει να «εκτοξεύει» τους στίχους του με τον ίδιο τρόπο που κάνει εδώ και 25 χρόνια.
3. Oceans Of Slumber – Winter
Αυτός ο δίσκος ήταν η πιο μεγάλη και εκκωφαντική έκπληξη της χρονιάς. Ήρθαν από το πουθενά (σχεδόν), άγνωστοι μεταξύ αγνώστων, και με 12 συν 1 (την διασκευή) συνθέσεις, μπήκαν στον χάρτη του progressive metal. Με στοιχεία τόσο από melodic death, όσο και από doom και black metal, και με την εκπληκτική φωνή της Cammie Gilbert να μαγεύει και να καθηλώνει. Πιστεύω, αν και δεν συνηθίζω τέτοιες «μεγαλόπνοες» προβλέψεις, ότι στο μέλλον θα ακούσουμε εκπληκτικά πράγματα από αυτό το συγκρότημα.
2. Cult Of Luna – Mariner (feat. Julie Christmas)
Κατ’ αρχάς, να υπενθυμίσω ότι οι Cult Of Luna κατάγονται από την ίδια πόλη με τους Meshuggah. Μπορεί να μοιάζει με trivia πληροφορία, αλλά ίσως να έχει παίξει τον ρόλο της. Ξεπερνώντας τις καταγωγές, να αναφέρω ότι το post-metal ιδίωμα, έχει παρουσιάσει δουλειές των άκρων τα τελευταία χρόνια. Και αναφέρομαι στην ποιότητά τους. Από τη μία, έχουμε εξαίρετες δουλειές που μένουν στον χρόνο (ή τουλάχιστον, για κάποιον χρόνο). Από την άλλη, έχουμε δουλειές που βαφτίστηκαν post-metal για να τραβήξουν κόσμο, χωρίς να έχουν καμία σχέση με τον χώρο. Και πάνω από όλα αυτά, πλέον, στέκεται η τελευταία δουλειά των Cult Of Luna με την Julie Christmas στα φωνητικά. Εκφράσεις όπως «στοιχειωτικός δίσκος» και «σπαρακτικές ερμηνείες» βρίσκουν σε αυτόν τον δίσκο, όση εφαρμογή δεν είχαν βρει σε άλλους δίσκους τα τελευταία 10 χρόνια. Ένας δίσκος «θαύμα».
1. Gojira – Magma
Οποιοδήποτε άλλο συγκρότημα αποφάσιζε μετά από 15 χρόνια πορείας να εντάξει καθαρά φωνητικά στον ήχο του, ενώ μέχρι αυτό το σημείο στηριζόταν αποκλειστικά σε harsh φωνητικά, θα είχε αντιμετωπίσει οργισμένες αντιδράσεις, κυρίως από τον πιο σκληρό πυρήνα των οπαδών του. Οι Gojira όμως το έκαναν με έναν τρόπο που δεν άφησε κανένα περιθώριο αντίδρασης, όπως το ακούμε στο “The Shooting Star”. Αλλά, ήταν μία παγίδα. Στην οποία πέσαμε όλοι με χαρακτηριστική άνεση. Και μόλις «έσκασε» το “Silvera”, δεν μπορούσαμε να κάνουμε τίποτα απολύτως. Για τα υπόλοιπα 38 λεπτά περίπου του δίσκου, οι Gojira «χτυπάνε» αλύπητα τους ακροατές τους με το τελείως προσωπικό μίγμα heavy/progressive metal, με πολλές groove, thrash και (melodic) death αναφορές. Γιατί είναι ένα συγκρότημα που δημιουργεί «τάσεις» στη metal μουσική. Και όλα αυτά, εν έτη 2016. Ένα έτος που δεν ακούσαμε και λίγα πράγματα.
Εκτός συναγωνισμού συμμετοχή
0. David Bowie – Blackstar
Ένας δίσκος που φτιάχτηκε από τον δημιουργό του, ενώ εκείνος ήξερε ότι το τέλος έρχεται. Όχι απλά ο τελευταίος δίσκος του Bowie. Αλλά ένας δίσκος με 7 τραγούδια, που ο Bowie χρησιμοποιεί για να μας αποχαιρετήσει. Με τον τελείως δικό του τρόπο. Που έκανε «τυφλούς να δουν και κουφούς να ακούσουν». Ακόμα και τώρα που διαβάζετε αυτές τις γραμμές, που έχει συμπληρωθεί ένας χρόνος (και βάλε) από την ημέρα που κυκλοφόρησε ο δίσκος, ακόμα δεν έχουμε ανακαλύψει όλα τα μυστικά που κρύβει. Και λογικά, θα μας πάρει χρόνια. Ένας δίσκος φτιαγμένος με προσεγμένη και την παραμικρή λεπτομέρεια. Και με το video clip να κάνει ακόμα και άτομα που δεν ασχολούνται με την τέχνη του video-clip (όπως εγώ), να ανατριχιάζουν.
