Από τα πρώτα πλάνα του πρώτου trailer που κυκλοφόρησε για το The Last Dance ήξερα ότι είναι το ντοκιμαντέρ που ποτέ μου δεν είχα φανταστεί ότι είχα ανάγκη να δω. Έπρεπε να δω αυτό το ντοκιμαντέρ για να καταλάβω κάποια πράγματα ακόμα για τον Michael Jordan. Για όλη την πορεία του μέχρι τον Ιούνιο του 1998 και την δεύτερη απόσυρσή του από την ενεργό δράση. Αλήθεια, υπάρχει άλλος επαγγελματίας αθλητής που να έχει αποσυρθεί (προσωρινά ή μόνιμα) τρεις φορές από την ενεργό δράση; Πιθανώς. Αλλά σίγουρα δεν θα είχε τόσο μεγάλο αντίκτυπο όσο ο Jordan.
Το κείμενο που θα ακολουθήσει θα είναι ένας συνδυασμός σχολιασμού του ίδιου του ντοκιμαντέρ και του Michael Jordan, όσο θα είναι και σχολιασμός των σχολίων που έχουν γραφτεί για αυτό. Γιατί υπάρχουν πολλά πράγματα που δεν έχει καταλάβει ο κόσμος και ειδικά ο έλληνας μπασκετόφιλος.
Franchise Player
Ο Jordan επελέγη 3ος στο draft του 1984. Οι λόγοι που δεν ήταν πρώτος είναι απόλυτα φυσιολογικοί για την εποχή και για τις ομάδες που επέλεγαν πριν τους Chicago Bulls. Πρώτοι επέλεγαν οι Houston Rockets. Είχαν ήδη στις τάξεις τους το Ralph Sampson από το draft του 1983, και πήραν τον Hakeem Olajuwon γιατί τη δεκαετία του ’80 στο ΝΒΑ το σύστημα “twin towers” ήταν της μόδας. Οι Portland Trailblazers πήραν το Sam Bowie γιατί χρειάζονταν έναν ψηλό, και επειδή είχαν ήδη ένα 2άρι σκόρερ/αθλητικό παίχτη, τον Clyde Drexler. Αυτό έφερε τον Michael Jordan στους Chicago Bulls. Από εκείνη τη στιγμή ο Jordan έγινε ο franchise player των Chicago Bulls. Και έμεινε σε αυτή τη θέση/ρόλο μέχρι και το 1998.
Τι είναι όμως ένας franchise player; Είναι ο Γιάννης Αντετοκούνμπο. Ήταν ο Dwayne Wade στους Miami Heat. Ήταν ο Magic Johnson στους Los Angeles Lakers και ο Larry Bird στους Boston Celtics. Και δεν είναι απλά ο «ηγέτης». Είναι κάτι πολύ παραπάνω. Όταν μία ομάδα έχει ένα franchise player, ότι κινείται και αναπνέει μέσα σε αυτή την ομάδα είναι στημένο πάνω στο franchise player. Είτε σε αγωνιστικό επίπεδο, είτε σε πρόγραμμα προπονήσεων και εκγυμνάσεων, σε επίπεδο marketing, στα πάντα. Όλα κινούνται γύρω από τον εκάστοτε franchise player μίας ομάδας. Αυτό ήταν το σχέδιο και για τον Jordan. Απλώς, στην περίπτωσή του, το ταλέντο του και η προσωπικότητά του ήταν τέτοια που η ορολογία δεν φτάνει να περιγράψει τι ήταν ο Jordan για τους Bulls.
Για το ταλέντο του δεν έχει πλέον νόημα να γράψω. Ο James Worthy ήταν συμπαίκτης του στο κολλέγιο και έγινε draft δύο χρόνια πριν τον Jordan. Στο The Last Dance ο Worthy λέει «Όταν ήρθε ο Jordan στο κολλέγιο ήμουν καλύτερος από εκείνον. Για περίπου 2 εβδομάδες». Και όταν πήγε στους Bulls οι τότε συμπαίκτες του είπαν ότι χρειάστηκε περίπου 3 αγώνες για να καταλάβουν ότι ο συγκεκριμένος πιτσιρικάς ήταν πολύ καλύτερος από όσο μπορούσαν να φανταστούν.
Το ταλέντο όμως δεν ήταν το μόνο διαφορετικό στην περίπτωση του franchise player Michael Jordan. Έπαιζε ρόλο και η προσωπικότητα. Στις 6 Νοεμβρίου 1990 οι Bulls υποδέχονταν τους Celtics. Ακόμα δεν είχαν πάρει ούτε ένα πρωτάθλημα, και εκείνη τη χρονιά δεν είχαν ξεκινήσει καλά. Πριν από αυτό τον αγώνα, είχαν 2 συνεχόμενες ήττες. Οι Bulls έχασαν και αυτό τον αγώνα, φτάνοντας στις 3 σερί ήττες. Για τις επόμενες 2777 μέρες που ο Jordan ήταν ενεργό μέλος των Chicago Bulls, η ομάδα αυτή δεν έκανε ποτέ ξανά 3 συνεχόμενες ήττες είτε σε αγώνες κανονικής περιόδου, είτε σε αγώνες playoff. Επίσης, μόλις 16 φορές σε αυτά τα 8 χρόνια έχασαν 2 αγώνες στη σειρά οι Bulls.
Για να πετύχεις κάτι τέτοιο δεν φτάνει απλά να είσαι ο καλύτερος και να έχεις την καλύτερη δυνατή ομάδα γύρω σου. Πρέπει να το θέλεις. Πάντα. Μέχρι εκείνο το βράδυ ο Jordan είχε ζήσει μέσα στο γήπεδο 191 ήττες σε αγώνες κανονικής περιόδου σε όλη του την επαγγελματική καριέρα. Από τον Οκτώβριου του 1984 μέχρι τον Νοέμβριου του 1990. Και έζησε άλλες 100 μέχρι τον Ιούνιο του 1998. Ακόμα και τη χρονιά που επέστρεψε στην ενεργό δράση τη σεζόν ’94-’95 που πρόλαβε να παίξει μόλις σε 17 αγώνες, έκανε 13 νίκες.
Ανταγωνισμός και bullying
Πως το έκανε αυτό ο Jordan; Είχε τη θέληση πέραν από την ικανότητα. Το έχει πει τόσες πολλές φορές, σε τόσες συνεντεύξεις και δηλώσεις που το ξέρουν και οι πέτρες. Είχε τη θέληση. Και όχι μόνο. Είναι ιδιαίτερα ανταγωνιστικός σαν χαρακτήρας. Η τελική έγκριση για το The Last Dance δόθηκε από τον ίδιο όταν ολοκληρώθηκε η ανατροπή των Cavaliers απέναντι στους Warriors από το 3-1. Μέσα από το The Last Dance μάθαμε ότι είχε επινοήσει ιστορίες για να «τσιτώσει» τον εαυτό του ούτως ώστε να φτάσει σε αυτό το νοητικό επίπεδο που δεν θα στεκόταν κανείς εμπόδιο μεταξύ αυτού και της νίκης. Και δεν μπορεί κανείς να τον κατηγορήσει για αυτό.
Ο George Carl δεν τον χαιρέτησε σε ένα εστιατόριο. Ο Gary Payton έκανε trash talking σε ένα pre-season game μεταξύ Bulls και Sonics. Ο Johnson έκανε χαβαλέ σε ένα scrimmage της Dream Team. Ένας rookie των Bulls που εντάχθηκε στην ομάδα μετά την αποχώρησή του το 1998 έλεγε ότι μπορούσε να ματσάρει τον Jordan. Το έμαθε και πήγε στο προπονητήριο των Bulls. Έπαιξε ένα μονό μαζί του το οποίο και κέρδισε φυσικά. Κατά τη διάρκεια του μονού έλεγε στον πιτσιρικά να κοιτάξει γύρω του και να δει τα banners από τα 6 πρωταθλήματα. Για να καταλάβει ποιος είναι ο Jordan και τι είναι ο Jordan για τους Bulls.
Και έρχεται το μεγάλο ερώτημα και το μεγάλο σχόλιο. Ήταν ο Jordan ένας bully της εποχής του; Η δική μου απάντηση είναι όχι. Ο Jordan απαιτούσε από τον εαυτό του να είναι πάντοτε ο καλύτερος και να κερδίζει. Αυτό ακριβώς απαιτούσε και από τους συμπαίκτες του. Και αυτό έπαιρνε. Έχει σημασία να αναφερθεί το γεγονός ότι αυτό που απαιτούσε από τους συμπαίκτες του, το έπαιρνε. Δεν έχει νόημα να μπούμε σε υποθέσεις για το αν θα κέρδιζε και τα 6 πρωταθλήματα χωρίς τους Pippen, Rodman, Grant, Cartwright, Kukoc, Kerr, Paxson και λοιπά. Γιατί τα πήρε. Repeat three-peat. Με αυτή τη νοοτροπία και αυτή τη συμπεριφορά. Ήταν σκληρός και, ίσως, και απάνθρωπος. Μόνο οι συμπαίκτες του μπορούν να μας το επιβεβαιώσουν, και το έκαναν. Αλλά είναι πολύ σημαντικό το γεγονός ότι τις απαιτήσεις που είχε από τους συμπαίκτες του, τις είχε αρχικά και από τον εαυτό του και ότι ανταπεξερχόταν σε αυτές ο ίδιος.
Ναι, αλλά δεν έκανε ακτιβισμό». Γιατί μας νοιάζει αυτό; Γιατί έχουμε αυτή την απαίτηση από τον οποιοδήποτε επαγγελματία αθλητή έχει φτάσει σε επίπεδο superstar; Είναι υποχρεωμένοι; Θα πει κάποιος ότι είναι ηθικά υποχρεωμένοι. Και κάποιος ακόμα θα συμπληρώσει ότι είναι υποχρεωμένοι για να διατηρήσουν το καλό δημόσιο πρόσωπό τους. Προφανώς αυτό δεν απασχολούσε τον Jordan. Και επέλεξε να μην υποστηρίξει τον Δημοκρατικό υποψήφιο Γερουσιαστή της πολιτείας του, παρόλο που ο αντίπαλός του ήταν ένας Ρεπουμπλικάνος άθλιος ρατσιστής. Η γραμμή που χωρίζει το «μπορούμε να σχολιάσουμε αρνητικά τον Jordan για αυτή του την επιλογή» με το «έπρεπε να υποστηρίξει τον Δημοκρατικό» είναι πολύ λεπτή. Προσωπικά, επιλέγω πάντα να κρίνω τους ανθρώπους για αυτό που τους γνωρίζω. Γνώρισα τον Jordan ως αθλητή του μπάσκετ. Ως τέτοιο θα τον κρίνω. Με αφήνουν παγερά αδιάφορο τα υπόλοιπα.
Δεν με νοιάζει η προσωπική του ιστορία εκτός παρκέ. Δεν μπορώ να φανταστώ αν αυτό ακούγεται ως «κυνικό» ή «σκληρό» ή «επιλεκτικό», αλλά ειλικρινά δεν με ενδιαφέρει. Αν έκανε κάτι πραγματικά ανήθικο, τότε θα έπαιρνα θέση. Η επιλογή του να μην υποστηρίξει τον Δημοκρατικό υποψήφιο δεν είναι ανήθικη. Είναι άστοχη, αλλά όχι ανήθικη. Για αυτό και με αφήνει αδιάφορο. Μπορεί να ήθελε να προστατέψει τη δημόσια περσόνα του, τις χορηγίες του ή οτιδήποτε άλλο. Μπορεί απλά να μη συμπαθούσε το Δημοκρατικό υποψήφιο. Δεν μου καίγεται καρφάκι. Θα προτιμούσα να το είχε κάνει, αλλά δεν με νοιάζει που δεν το έκανε. Μεγαλύτερη ευθύνη έχουν αυτοί που ψήφισαν το Ρεπουμπλικάνο υποψήφιο από τον Jordan που δεν υποστήριξε το Δημοκρατικό. Τελείως υποκειμενικά.
Όλη η παρουσία του Jordan στους Bulls σε ότι έχει να κάνει στις σχέσεις του με τους συμπαίκτες του, μπορεί να συνοψιστεί με πολύ εύστοχο τρόπο σε ένα πολύ συγκεκριμένο κομμάτι του The Last Dance: “If you don’t wanna play that way, don’t play that way”. Και η συγκεκριμένη φράση μπορεί σε μεταφορικό επίπεδο να εφαρμοστεί σε κάθε μία από τις επιλογές της πορείας και της ζωής του.
ΥΓ: Η εξωτερική φωτογραφία είναι από τον ακάλυπτο της πολυκατοικίας μου. Είναι το parking μίας πολυκατοικίας στην πίσω πλευρά του τετραγώνου που μένω.
