«Η μουσική είναι χιλιόμετρα, μην ακούς αυτούς που βάζουν κουκκίδες στο χάρτη» έχει πει με ευλαβική ορθότητα ο Ψαραντώνης και ποιοί είμαστε εμείς που θα αμφισβητήσουμε τα λόγια της σοφής μορφής από τα βουνά της Κρήτης. Αυτές οι κουκίδες εξαφανίζονται από τους χάρτες του συλλογισμού και των σκέψεών σου, όταν πατάς play και ακούς το A Social Grace των Psychotic Waltz που τέλη του Νοέμβρη έχει επέτειο 30 χρόνων.
Το ντεμπουτάρισμα της “ψυχωτικής” παρέας από το San Diego κάνει στο GPS της συνείδησής σου να χάσει το σήμα. Σε ξεγυμνώνει νοητικά και σε αφήνει να λειτουργείς με μόνο αντανακλαστικό το ένστικτό σου. Εξάλλου σε ανύποπτο χρόνο ο τραγουδιστής της μπάντας Buddy Lackey (Devon Graves πλέον αλλά από δω και πέρα θα τον φωνάζω με το πρώτο του ψευδώνυμο), σε ένα “μάθημα” ταπεινότητας στο A Social Grace σου υποδεικνύει σαν ένας παρανοϊκός προφήτης πως “the wisest is the fool who realizes he knows nothing”.
Το σύμπαν του A Social Grace είναι ένα παράδειγμα αποφυγής προς όλους αυτούς που ψάχνουν μια ευκολόπεπτη αμερικανιά. Κλείστε οριστικά την πόρτα και πετάξτε το κλειδί. Εσείς οι γενναίοι που παραμείνατε, γίνεστε μάρτυρες ενός progressive metal ονείρου σαν αυτό που οραματίζεται στον ύπνο του το σακατεμένο σπουργίτι στην ιστορία/παραβολή του παραδομένου στη μοίρα του Only In A Dream. Δακρυσμένα διαβόλια και ακανθοστεφανωμένοι άγγελοι, καταιγίδες σε επίπεδο δευτέρας παρουσίας και κυκλώπειοι ελικοειδείς πύργοι που χάνονται πάνω από τα σύννεφα είναι κάποια ενδεικτικά της επικρατούσας κατάστασης.
Η αφηγηματική φωνή του Buddy Lackey ή αλλιώς η μετενσάρκωση προφητικών λαλιών, άλλοτε τελούν υπό σύγχυση και άλλοτε υπό πτήση ή πτώση, στα τρελά τους όνειρα δοσμένοι, πάντα γελαστοί και γελασμένοι όπως έχει πει ένας δικός μας τραγουδοποιός. “Falling, falling, flying, tripping” ταξιδεύει ο frontman των Psychotic Waltz με τον θαμπό χαρακτηριστικό του τρόπο στο αγανακτισμένο Halo Of Thorns, προσπαθώντας να εναποθέσει από πάνω του αυτό το ακάνθινο φωτοστέφανο που τον κάνει να αιμορραγεί ακατάσχετα.
Στο A Social Grace ένα από τα πολλά ακατάσχετα είναι η αιμορραγία των συναισθημάτων. Συναισθήματα που “βαλσάρουν” αρμονικά υπό τις οδηγίες 5 Μουσικών με Μ κεφαλαίο. Το 1990 ο Norm Leggio είχε εξηγήσει πως προσπάθησαν να παίξουν όσο πιο καλά γίνεται και να παρουσιάσουν μια δυνατή μουσική ικανότητα από την πρώτη ημέρα. «Εξελιχθήκαμε σαν συγκρότημα. Η σκληρή εξάσκηση που κάναμε σαν μπάντα μας έκανε καλύτερους μουσικούς» είχε καταλήξει ο drummer των Psychotic Waltz και έχει δίκιο γιατί ακούς ξεκάθαρα τη μουσική τους συνεννόηση.
Οι μουσικοί λάμπουν σε κάθε σημείο των σχεδόν 65 λεπτών! Η βινυλιακή έκδοση τότε περιείχε τρία τραγούδια λιγότερα. Εξηνταπέντε λεπτά κι όμως ρέει τόσο εύκολα που μου φαίνεται μικρό σε διάρκεια. Εδώ στέκεται με περηφάνια η έμπνευσή τους και η σχέση που είχαν τα μέλη μεταξύ τους. Το rhythm section των Leggio – Evans (χάζεψέ τον στο παράφρων Spiral Tower) “χτίζει” τα σπειροειδή θεμέλια για να αναλάβουν με εντυπωσιακό τρόπο οι δυο κιθαρίστες.
Μόνο σαν επιφοίτηση από το υπερπέραν μπορώ να σκιαγραφήσω αυτά που παίζουν οι Dan Rock και Brian McAlpine, είτε όταν οι κιθάρες τους είναι συνδεδεμένες στην πρίζα, είτε όταν είναι ακουστικές. Έχοντας ακούσει και τα επόμενα τρία άλμπουμ τους μέσα στα ‘90s, τους τοποθετώ δίπλα στο δίδυμο των Pink Floyd (Waters – Gilmour). Δεν πούλησαν και δε θα πουλήσουν ούτε σε δέκα ζωές όσο οι Βρετανοί, όμως αυτά που έχουν συνθέσει και παίξει, είναι αναγνωρίσιμα και σε ανατριχιάζουν από χιλιόμετρα μακριά όπως και συνολικά ο ήχος της μπάντας τους. Είτε riffs, είτε solos, είτε οποιαδήποτε άλλη μελωδία στο A Social Grace είναι από τεχνική και δυσνόητη ως και πιασάρικη. Όλες ζητάς να τις ακούσεις επανειλημμένα, πιάνοντας τον εαυτό σου να χαζεύει ένα τεράστιο κομμάτι του παζλ που έχουν χτίσει για εσένα οι Psychotic Waltz. Όλα τα κομμάτια σε αυτό το album είναι τοποθετημένα προσεκτικά, ένας λόγος που δε σε ξενίζουν στο ελάχιστο τα τακτικά και απρόβλεπτα γυρίσματα από heavy σε πιο mellow στιγμές.
«Κάναμε ένα album που δε θες να το κάψεις σε ακροάσεις μέσα σε δυο εβδομάδες. Θέλαμε ακόμα και μετά από ένα χρόνο όταν το ακούς να παρατηρείς ακόμα καινούρια στοιχεία» είχε εξηγήσει όταν κυκλοφόρησε στα τέλη του ’90 ο δίσκος και με όσο πιο ευθύ τρόπο γίνεται ο μπασίστας των Waltz, ο Ward Evans. Αυτό ακριβώς νιώθω και εγώ μετά από περίπου 25 χρόνια (είχα έρθει σε πρώτη επαφή μαζί του κάπου στα μέσα των ‘90s). Νέα στοιχεία ξεπηδάν από το πουθενά σε κάθε ακρόαση . Δε θέλεις να τελειώσει, θέλεις να μη σταματήσει να σου ψιθυρίζει τα μυστικά του.
Η βάση του ζωμού που σιγοβράζει στην ηχητική μαρμίτα είναι το αμερικάνικο heavy metal. Οι πρώιμες χεβιμεταλλικές στιγμές των Fates Warning είναι ένα καλό παράδειγμα. Το A Social Grace θα έχει τον τραχύτερο ήχο από κάθε άλλη δισκογραφική προσπάθεια των Psychotic Waltz. Από εκεί και έπειτα πανδαιμόνιο. Ο όρος progressive φαντάζει και είναι αποδεδειγμένα λίγος για το αποτέλεσμα των πέντε.
Στη μια μεριά οι αισθήσεις σου σαλτάρουν όπως στο εναρκτήριο …and the Devil Cried, ή το θυελλώδες I Of The Storm και στην άλλη πλευρά αγγίζεις όλα τα εύθραυστα συναισθήματά σου με το I Remember που βρίσκεται κάπου στη μέση του δίσκου. Αυτό το κομμάτι τα λέει όλα, έστω μια στροφή θα μιλήσει στην ψυχή σου και θα κρατήσεις την ανάσα σου στο solo φλάουτο. Είναι ένας φόρος τιμής στο μέντορά του Ian Anderson (Jethro Tull) και αποδεικνύει με τι μεγάλη ευκολία οι Psychotic Waltz γράφουν και πιο “εύπεπτες” συνθέσεις.
Ρόλο στον ηχητικό πριμιτιβισμό που ανέφερα παραπάνω παίζει και η παραγωγή που την έχει αναλάβει το συγκρότημα με παρεμβάσεις από τον Mike Harris που λογικά θα ήταν φίλος τους διότι όπως καταλαβαίνεις η κατάσταση είναι do it yourself. Στο αυτί μου όλα ακούγονται όπως πρέπει να ακουστούν. Από τις έντονες ψυχεδελικές αναφορές ως τις ανορθόδοξες μελωδίες, όλα ξεχύνονται από τα ηχεία σαν το μέλι που χύνεται αργά και σταθερά από ένα πεσμένο βαζάκι.
Αδυνατώ να μην επιστρέψω στο κεφάλαιο Buddy Lackey. Ο άνθρωπος είναι ασταμάτητο freakshow με αυτά που κάνει με τη φωνή του και το εύρος της. Είναι απόλυτα θεατρικός με ό,τι αυτό συνεπάγεται (δράμα, υστερία, ψυχεδέλεια), χορεύοντας με τις νότες σε ένα ταγκό για ψυχιατρικές κλινικές. Οι στίχοι του “λικνίζονται” και αυτοί κάτω από το χλωμό σεληνόφως σε μια σχιζοειδή λαμπρότητα.
And all of your works here have been nothing
Η μουσική εσωστρέφεια των Psychotic Waltz το 1990 εκφράσθηκαν και σε άλλους τομείς όπως ας πούμε την προώθηση του δίσκου τους. Όταν κυκλοφορεί ο δίσκος ελάχιστοι το μαθαίνουν στη χώρα τους και σε μια εποχή που το progressive metal αρχίζει να κάνει τα πρώτα γενναία του βήματα. Στην Ευρώπη το αγκαλιάζουν με στοργή και ζέση οι φίλοι του heavy αλλά σχεδόν κατ’ αποκλειστικότητα του πιο τεχνικού ήχου. Πλέον είναι κάτι παραπάνω από ένα διαμάντι του underground ήχου. Είναι το απλησίαστο – από άλλους μουσικούς – πλοίο φάντασμα που αρμενίζει άφοβα στους ωκεανούς της αγαπημένης μας μουσικής.
Γιώργος Γράντης
